İtfaiye aracı şoförü psikoteknik raporunu yasal zorunluluk olarak almaz. Belediye İtfaiye Yönetmeliği alım şartları arasında raporu saymaz, resmi tescilli itfaiye aracıyla yürütülen görev de Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin dışında kalır. Raporu isteyip istememek itfaiye teşkilatını yöneten kurumun tercihidir, istenirse İl Sağlık Müdürlüğü ruhsatlı psiko-teknik değerlendirme merkezinden alınır.
İtfaiyede direksiyona kim geçer?
Belediye İtfaiye Yönetmeliğinin 13. maddesi itfaiye erinin görevlerini sayarken yangın söndürme ve arama kurtarmanın yanında araç kullanmayı da yazar. Uygulamada itfaiye aracı şoförü denildiğinde kastedilen çoğunlukla itfaiye eridir. Kadrolar 8. maddede daire başkanından itfaiye erine uzanan unvanlarla düzenlenmiştir.
14. madde, temel itfaiye eğitimi verilmek koşuluyla başka personelin de teşkilatta görevlendirilebileceğini söyler. Yürürlükteki metin 21.10.2006 tarihli ve 26326 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmış, son değişikliğini 18.12.2021'de görmüştür.
Alım şartlarında psikoteknik var mı, sürüş becerisi nerede ölçülür?
Sınava katılacaklarda aranan nitelikler yönetmeliğin 15/A maddesinde sıralanır ve listede psikoteknik raporu yer almaz. Sürücü belgesinin sınıfını yönetmelik değil, teşkilatın ihtiyacına göre hazırlanan ilan belirler.
15/D maddesine göre sınav iki bölümdür. Yazılı ya da sözlü bölüm Anayasa, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi, 657 sayılı Kanun ve mahalli idareler mevzuatını, uygulamalı bölüm ise mesleki bilgi ve yeteneği, araç kullanımını ve fiziksel dayanıklılığı kapsar. 15/F maddesi ilk bölüme yüzde 40, uygulamalı bölüme yüzde 60 ağırlık verir ve başarı için en az 60 puan arar. Kurum böylece adayın direksiyon hâkimiyetini bir rapor üzerinden değil, sınav kurulunun önünde görür.
- 657 sayılı Kanunun 48. maddesindeki genel şartlar
- En az lise ya da dengi okul mezuniyeti
- Erkekte en az 1,67 metre, kadında en az 1,60 metre boy, boyun 1 metreyi aşan kısmı ile kilo arasında 10 kilogramı geçmeyen fark
- Sınav tarihinde 30 yaşını doldurmamış olmak
- İlanda yazan puan türünden asgari KPSS puanı
- Kapalı mekân, dar alan ve yükseklik gibi fobisi bulunmamak
- Teşkilatın ihtiyacına göre belirlenen sınıfta sürücü belgesi
Resmi itfaiye aracı neden taşıma mevzuatına girmiyor, sürücü hangi kurala bağlı?
4925 sayılı Kanunun 2. maddesindeki istisna belediyelerin yalnızca otomobillerini kapsadığından söndürme aracı ya da merdivenli araç buradan yararlanmaz. Kapsam dışılık, ruhsattaki resmi tescile bağlı olarak Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin 2/3-ç bendinden gelir. Ambulans ve cenaze aracını sayan 2/3-g bendi itfaiye aracını anmaz.
34. maddenin birinci fıkrasının son cümlesi, kamu kurumlarının ticari olmayan taşıma hizmetlerinde kullanılan taşıtları süren kamu personelinden SRC aranmayacağını yazar. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının 29.11.2021 tarihli görüşü psikoteknik raporu için de zorunluluk görmezken, yazıda yer verilen Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı görüşü 34/1-e çerçevesinde değerlendirme yapılabileceğini belirtir. Büyükşehirlerde itfaiye ve acil yardım hizmeti 5216 sayılı Kanunun 7. maddesi gereği büyükşehir belediyesinin görevidir.
Resmi araç sürücüyü trafik kurallarının dışına çıkarmaz. 2918 sayılı Kanunun 71. maddesi geçiş üstünlüğüne sahip araçları sıralar, itfaiye araçları ve orman yangınlarıyla mücadele eden araçlar cankurtaranlardan sonra ikinci sırada yer alır. Hak yalnızca görev hâlinde, duyulur ve görünür işaretle ve can ile mal güvenliği tehlikeye atılmadan kullanılır, zorunluluk yokken kullanmak yasaktır ve idari para cezası uygulanır.
Güncel ilanlarda hangi belgeler isteniyor?
Yönetmeliğin 15. maddesi belediyenin kadro, puan türü, aranan nitelikler ve sınav bilgilerini son başvuru tarihinden en az 30 gün önce Resmi Gazete'de, kendi sitesinde ve Cumhurbaşkanınca belirlenen kurumun sitesinde duyurmasını ister. Havalimanı itfaiyesi ilanındaki kapalı alan, yükseklik ve kan korkusu değerlendirmesi uygulamalı sınavın ilk aşamasıdır, psikoteknik raporu değildir. İzmir ilanı şahsen başvuruda sürücü belgesinin fotokopisini ya da noter onaylı örneğini istedi, İBB ise e-Devlet üzerinden yapılan başvuruda belgeleri kendisi temin edeceğini yazdı. 30 yaş sınırı düşünüldüğünde C sınıfını erken almak kadro seçeneğini genişletir, bu sınıf için 21 yaşını bitirmiş ve B sınıfına sahip olmak gerekir (Karayolları Trafik Yönetmeliği md. 76). İncelenen dört ilanın özeti şöyledir.
- İstanbul Büyükşehir Belediyesi, 2026, 122 itfaiye eri, kadroya göre en az B ya da C sınıfı sürücü belgesi, psikoteknik istenmedi
- İzmir Büyükşehir Belediyesi, 2026, 100 itfaiye eri, kadroya göre en az B ya da C sınıfı sürücü belgesi, psikoteknik istenmedi
- Adıyaman Belediyesi, 2025, itfaiye eri, en az B sınıfı sürücü belgesi, psikoteknik istenmedi
- DHMİ, 13.11.2025, 48 ARFF memuru, C ya da CE sınıfı sürücü belgesi, sağlık kurulu raporu arandı, psikoteknik istenmedi
Kurum rapor isteyecekse takvimi nasıl kurmalı?
Belediye şirketi ya da özel bir kurumun itfaiye birimi işe alımda psikoteknik raporu isteyebilir. Şart ilanda ve iç yönergede yazılı olmalı, ilanın en az 30 gün önce yayımlanması kuralı da adaya raporu hazırlaması için zaman bırakır. Rapor psikiyatri muayenesinden sonra e-Devlet'te göründüğünden, başvuru dosyasında e-Devlet kaydı aranacaksa son başvuru tarihi bu süreyi hesaba katmalıdır.
Görevdeki personelden rapor istenecekse yenileme aralığını kurum belirler, ticari sürücülerdeki 5 yıllık süre burada bir başvuru noktasıdır. Personelin nöbet çıkışında değil dinlenmiş olduğu bir günde gönderilmesi, birden çok kişinin ardışık saatlere bölünmesi ve araç ekiplerinin aynı gün boşaltılmaması planın temelidir.
Dosyada barkodlu e-Devlet belgesi ve tarihi tutulur, test ayrıntıları istenmez. Geçiş üstünlüğünün sınırlarının hizmet içi eğitimde hatırlatılması ise rapordan bağımsız olarak yararlıdır.
İtfaiye personeli raporu nasıl alır?
İtfaiye personeli için ayrı bir test yoktur, ticari sürücülere uygulanan 12 test eksiksiz yapılır ve tepki hızı, çevresel görüş ile hız ve mesafe tahmini bunların arasındadır. Testler onaylı cihazda, sorumlu psikolog eşliğinde uygulanır, her bölümden önce deneme turu vardır ve değerlendirme 60 ila 90 dakika arasında tamamlanır.
Raporun hangi amaçla istendiği randevu sırasında bildirilir, kimliğin aslı ile kimlik ve ehliyet fotokopisi getirilir. Psikolog imzalı rapor aynı gün verilir. Rapor tarihinden sonraki 45 gün içinde psikiyatri uzmanına yüz yüze gidilir ve sonuç bu onayın ardından e-Devlet'te görünür, personel barkodlu belgeyi kurumuna verir. Olumsuz sonuçta 30 gün içinde il sağlık müdürlüğüne itiraz edilebilir.
Test odası görüntü ve ses kaydıyla izlenir ve sistem uygulama boyunca teste giren kişinin görüntüsünü kaydeder. Bu kayıtlar merkezde iki yıl, raporlar on yıl saklanır, başkasının yerine teste girilerek alınan rapor denetimde bulunur ve geriye dönük iptal edilir. Psikiyatri başvurusu 45 gün içinde yapılmazsa personel 6 ay boyunca yeniden teste alınmaz, nöbet çizelgesi bu yüzden muayene gününü de hesaba katmalıdır.
İtfaiye personelinin raporu nereden alınır?
İtfaiye eğitim merkezi, sınav kurulu ya da kurumun personel birimi psikoteknik raporu düzenleyemez. Uygulamalı sınavdaki fobi değerlendirmesi ya da hastaneden alınan sağlık kurulu raporu da psikoteknik raporu değildir. Raporu düzenleme yetkisi yalnız İl Sağlık Müdürlüğü ruhsatlı psiko-teknik değerlendirme merkezlerindedir, hastanenin payı psikiyatri muayenesiyle sınırlı kalır. Test yüz yüze yapıldığından online bir sonuç rapor yerine geçmez.
İtfaiye personelini değerlendiren merkezimiz Kaynarca'dadır, İl Sağlık Müdürlüğü tarafından onaylı ve ruhsatlıdır ve psikoteknik test yapmaya yetkilidir. Pendik ve Tuzla'daki itfaiye hizmeti İstanbul Büyükşehir Belediyesinin görev alanındadır, bu bölgede görevli personel için Pendik Kaynarca yakın bir adrestir. Marmaray'da Kaynarca istasyonu yaklaşık 800 metre, bir önceki durak Tersane yaklaşık 2 km uzaklıktadır.
Sık sorulanlar
İlgili yazılar
